1- دانشگاه تبریز
2- دانشگاه شاهد
3- دانشگاه تبریز ، heysieattalab@gmail.com
چکیده: (67 مشاهده)
مقدمه: حافظه کاری (WM) یک عملکرد شناختی پایه و زیربنای فرآیندهای شناختی سطح بالاست. تحریک الکتریکی فراجمجمهای با جریان متناوب (tACS) یک تکنیک نورومدولاسیون غیرتهاجمی و تعدیلکننده نوسانات عصبی است که پتانسیل آن در بهبود WM توجه فزایندهای را جلب کرده است. با این وجود، یافتههای تجربی اثربخشی آن همچنان متناقض هستند.
هدف: این متاآنالیز با هدف ترکیب یافتههای موجود اثرات tACS بر عملکرد WM و بررسی نقش تعدیلکننده پارامترهای تحریک و ویژگیهای روششناختی انجام شد.
روش: متاآنالیزی کمی مطابق دستورالعملهای PRISMA با جستجوهای نظاممند در پایگاههای داده سیج ژورنالز، ساینس دایرکت، جهاد دانشگاهی، سایت خصوصی بانک مجلات ایران، پایگاه مجلات تخصصی نور و ایرانداک، منجر به شناسایی 16 مطالعه و 53 اندازه اثر گردید. اندازههای اثر با استفاده از d کوهن محاسبه و مدل اثرات تصادفی برای در نظر گرفتن ناهمگونی بین مطالعات اعمال شد.
نتایج: تأثیر tACS بر عملکرد WM متوسط و از نظر آماری معنادار بود (Cohen’s d = 0.68، p < .05). تجزیه و تحلیل متغیرهای تعدیلگر نشان داد که اندازههای اثر بزرگتر با طرحهای مطالعه بینگروهی، مدت زمان تحریک 15 و 30 دقیقه، تحریک با فرکانس آلفا، ناحیه تحریک قشر پیشپیشانی خلفی-جانبی، استفاده از الکترودهای استاندارد و تکالیف بلوکهای کورسی و الگوهای تشخیص تغییر مرتبط بودند. متغیرهای جمعیتشناختی سن و جنسیت نیز اثرات تعدیلکننده معناداری نشان دادند.
نتیجهگیری: یافتهها حاکی از افزایش عملکرد WM توسط tACS هستند که اثربخشی آن به پارامترهای تحریک و طراحی مطالعه بستگی دارد. پژوهشهای آینده باید بر بهینهسازی پروتکلهای تحریک و ارزیابی دوام اثرات tACS در جمعیتهای مختلف تمرکز کنند.
نوع مطالعه:
پژوهشي |
موضوع مقاله:
تخصصي دریافت: 1404/7/6 | پذیرش: 1404/8/5