Rahmani S, zandkarimi A. The Effectiveness of Mindfulness-based Cognitive Therapy (MBCT) Training on Rumination, Self-Efficacy and Quality of Life in Orphaned and Maltreated Children in Sanandaj City. Shenakht Journal of Psychology and Psychiatry 2026; 13 (1) :67-77
URL:
http://shenakht.muk.ac.ir/article-1-2616-fa.html
رحمانی سیف الله، زندکریمی عایشه. اثربخشی آموزش ذهنآگاهی مبتنی بر شناختدرمانی (MBCT) بر نشخوارفکری، خودکارآمدی و کیفیت زندگی بچههای بیسرپرست و بدسرپرست شهرستان سنندج. مجله روانشناسی و روانپزشکی شناخت. 1405; 13 (1) :67-77
URL: http://shenakht.muk.ac.ir/article-1-2616-fa.html
1- استادیار، گروه روانشناسی و مشاوره، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران ، Rahmaniseifola@gmail.com
2- کارشناسی ارشد روانشناسی عمومی، گروه روانشناسی، واحد سنندج، دانشگاه آزاد اسلامی، سنندج، ایران.
چکیده: (608 مشاهده)
زمینه و هدف: بچههای بیسرپرست و بدسرپرست بهعنوان یکی از گروههای آسیبپذیر در هر جامعهای، با چالشهای متعدد روانشناختی، مانند نشخوار فکری زیاد، خودکارآمدی و کیفیت زندگی پایین، مواجه هستند و این مشکلات میتواند تأثیرات بلندمدتی در زندگی آنها داشته باشد. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی آموزش ذهنآگاهی مبتنیبر شناختدرمانی (MBCT) در نشخوار فکری، خودکارآمدی و کیفیت زندگی بچههای بیسرپرست و بدسرپرست شهرستان سنندج انجام شد.
مواد و روشها: این پژوهش از نوع کاربردی و از نظر شیوه اجرا، از نوع نیمهآزمایشی با طرح پیشآزمون ـ پسآزمون با گروه کنترل بود. ﺟﺎﻣﻌه آﻣﺎری تمام کودکانی بود که در مراکز نگهداری کودکان بیسرپرست و بدسرپرست شهر سنندج در سال 140۲-140۳ زندگی میکردند. تعداد آنها برابر با 60 کودک بود که سی نفر از آنها بهعنوان نمونه با روش نمونهگیری در دسترس انتخاب و بهطور تصادفی در دو گروه آزمایشی (15 نفر) و گواه (15 نفر) تقسیم شدند. برای جمعآوری دادهها از پرسشنامههای نشخوار فکری نولن ـ هوکسما (1991)، خودکارآمدی شرر (1982) و کیفیت زندگی (1996) استفاده شد. بهمنظور تحلیل دادهها از شاخصهای آمار توصیفی و تحلیل کوواریانس چندمتغیره با نرمافزار SPSS نسخه 21 استفاده شد.
یافتهها: نتایج نشان داد که با کنترل اثر پیشآزمون بهعنوان کووریت، میانگین نمرات مشارکتکنندگان در پسآزمون تفاوت معنادار دارد (05/0p˂) که همین موضوع تأثیر برنامه آموزش ذهنآگاهی مبتنیبر شناختدرمانی را در کاهش نشخوار فکری (001/0=p-value و130/55=F)، افزایش خودکارآمدی (001/0=p-value و 164/19=F) و کیفیت زندگی (001/0= p-valueو 203/47=F) نشان میدهد.
نتیجهگیری: با توجه به نتایج بهدستآمده میتوان بیان کرد که آموزش ذهنآگاهی مبتنیبر شناختدرمانی نهتنها به کاهش علائم منفی روانی کمک میکند، بلکه نقش مؤثری در تقویت منابع درونی و بهبود کلی رفاه روانی کودکان بیسرپرست و بدسرپرست ایفا میکند. لذا، توصیه میشود این مداخلات در برنامههای حمایتی و توانمندسازی این گروه از کودکان گنجانده شود تا به بهبود پایدار و جامع کیفیت زندگی آنان کمک کند.
نوع مطالعه:
پژوهشي |
موضوع مقاله:
تخصصي دریافت: 1404/6/7 | پذیرش: 1404/6/25 | انتشار: 1405/4/1