beheshtimotlagh A, narimani M, basharpoor S. Comparing the Effectiveness of Integrative Relapse Prevention and Mindfulness-Based Relapse Prevention on Executive Function Deficits in Substance-Dependent Individuals. , Shenakht Journal of Psychology and Psychiatry. 2026; 13 (4) :418-431
URL:
http://shenakht.muk.ac.ir/article-1-2799-fa.html
بهشتی مطلق علی، نریمانی محمد، بشرپور سجاد. مقایسه اثربخشی پیشگیری از عود یکپارچهنگر و پیشگیری از عود مبتنیبر ذهنآگاهی بر نقایص کارکردهای اجرایی در افراد وابسته به مواد. , مجله روانشناسی و روانپزشکی شناخت. 1405; 13 (4) :418-431
URL: http://shenakht.muk.ac.ir/article-1-2799-fa.html
1- دانشجوی دکتری تخصصی، گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
2- استاد ممتاز، گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران ، narimani@uma.ac.ir
3- استاد، گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
چکیده: (42 مشاهده)
زمینه و هدف: اختلال در کارکردهای اجرایی از مهمترین عوامل تداوم مصرف و عود در افراد مبتلابه اختلال مصرف مواد است. اگرچه مداخلات روانشناختی متعددی برای پیشگیری از عود طراحی شدهاند، شواهد درباره اثربخشی مداخلات یکپارچه نگر بر بهبود کارکردهای اجرایی محدود است. پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی بسته مداخله یکپارچهنگر پیشگیری از عود با پیشگیری از عود مبتنیبر ذهنآگاهی در کارکردهای اجرایی افراد مبتلا به اختلال مصرف مواد انجام شد.
مواد و روشها: این پژوهش از نوع نیمهآزمایشی با طرح پیشآزمون، پسآزمون و پیگیری سهماهه همراه با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل افراد مبتلابه اختلال مصرف مواد مراجعهکننده به مراکز درمان اعتیاد شهر مشهد در سال ۱۴۰۳ بود. تعداد شصت نفر به روش نمونهگیری هدفمند انتخاب و بهصورت تصادفی به سه گروه مداخله یکپارچهنگر، پیشگیری از عود مبتنیبر ذهنآگاهی و گروه کنترل (هر گروه بیست نفر) تقسیم شدند. دادهها با استفاده از پرسشنامه کارکردهای اجرایی بارکلی (2012) گردآوری و با تحلیل واریانس با اندازهگیری مکرر در نرمافزار SPSS نسخه 24 تحلیل شدند.
یافتهها: نتایج نشان داد اثر زمان، اثر گروه و اثر متقابل زمان×گروه بر نمرات کارکردهای اجرایی معنیدار بود (0/05>P). هر دو مداخله موجب بهبود کارکردهای اجرایی شدند؛ بااینحال، بسته مداخله یکپارچهنگر در مقایسه با پیشگیری از عود مبتنیبر ذهنآگاهی و گروه کنترل، بهبود بیشتری ایجاد کرد و این اثر در مرحله پیگیری نیز پایدار باقی ماند.
نتیجهگیری: بسته مداخله یکپارچهنگر با تمرکز بر بازسازی شناختی، تنظیم هیجان، تقویت خودکارآمدی و آموزش مهارتهای اجرایی، میتواند روش مؤثری برای بهبود کارکردهای اجرایی و کاهش آسیبپذیری در برابر عود در افراد مبتلابه اختلال مصرف مواد باشد و بهعنوان مداخله مکمل در مراکز درمان اعتیاد استفاده شود.
نوع مطالعه:
كاربردي |
موضوع مقاله:
تخصصي دریافت: 1404/11/25 | پذیرش: 1405/5/27 | انتشار: 1405/8/19