fa اثربخشی آموزش ادراک زمان از طریق بازی رایانهای در دقت پردازش زمان تخصصي Special پژوهشي Research مقدمه: کارکردهایی همچون سازماندهی، تصمیم گیری، حافظه کاری، کنترل حرکتی، احساس و ادراک زمان، پیشبینی آینده، زبان درونی و حل مسئله از جمله مهمترین کارکردهای اجرایی به شمار می آیند. کاستیهای بازتولید در زندگی روزمره، ممکن است سبب تولید مشکلاتی در تکالیف گردند که نیازمند مولفههای زمانبندی نظیر انتظار، برنامه ریزی و سازماندهی میباشند؛ زیرا مولفه های زمانبندی توسط رفتار تکانشی انعکاس مییابند. هدف: بر اساس اینکه در پژوهشهای پیشین، نشان داده شده که کارکردهای اجرایی با استفاده از آموزش شناختی ارتقا می- یابد، در این پژوهش، با استفاده از دو آزمایش، اثربخشی آموزش ادراک زمان مورد مداقه قرار گرفته است. روش: در آزمایش اول، در یک بررسی تک موردی، مداخله بر روی 8 کودک بهنجار انجام گردید. ابزارهای مورد استفاده در پژوهش حاضر، شامل یک تکلیف بازتولید زمان برای ارزیابی تغییرات شرکت کنندگان در دقت پردازش زمان و برنامه رایانهای در قالب بازی با هدف آموزش و تقویت بازتولید زمان به عنوان مداخله بود. شرکتکنندگان تکلیف بازتولید زمانی را در مراحل؛ )الف( پیش از مداخله )خط پایه(، )ب( در طی جلسات آموزش، )ج( در مرحله ی پس آزمون و )د( در دورهی پیگیری یک ماهه انجام دادند. در آزمایش دوم، طرح پژوهش ازنوع پیش آزمون پس آزمون با دوگروه آزمایش و کنترل بود - . ابزارهای پژوهش، همان ابزارهایی بود که در آزمایش اول مورد استفاده قرار گرفت. چهارده نفر ) 7 دختر و 7 پسر( با میانگین 4 شرکت کننده به عنوان گروه کنترل، / 4 به عنوان گروه آزمایش و چهارده نفر ) 7 دختر و 7 پسر( با میانگین سنی 61 / سنی 46 شرکت کنندگان زمایش دوم را تشکیل میدهد. تکلیف رایانهای سنجش بازتولید زمان در مراحل پیش آزمون و پس آزمون بر روی هر دو گروه اجرا گردید. یافته ها: نتایج آزمایش اول نشان داد که اگرچه بهبودی عملکرد در برخی از شرکت کنندگان مشاهده گردید، با این حال، اثربخشی بازی، ناروشن است. نتایج آزمایش دوم حاکی از این بود که بازی، بر دقت پردازش بازه زمانی کوتاه )و نه بازه زمانی بلند( تاثیر معناداری دارد. نتیجه گیری: براساس نتایج به دست آمده میتوان نتیجه گرفت که آموزش ادراک زمان در قالب بازی، بر دقت پردازش زمان به ویژه در بازه زمانی کوتاه مدت، میتواند اثربخش باشد. با این وجود، برای نتیجه گیری قطعی، به تحقیقات بیشتری نیاز است. Background: Functions such as organizing, decision making, working memory, motor control, perception of time, prediction of future, internal language, problem solving are entitle as the most important executive functions. In daily life time reproduction deficits may result in situations that require a timing component, such as waiting, planning, and organizing reflected by impulsive behavior. Purpose: Previous research indicated that cognitive enhancement might improve executive functions. So, through two experiments we investigated the effectiveness of time perception training. Method: In experiment 1, intervention was performed on eight normal children. Time reproduction task was used for assessing the changes in participants’ time processing precision, and a computer-based game for time perception training as the intervention purpose. Participants performed the time reproduction task in the following phases (a) pre-intervention phase (baseline), (b) during the intervention sessions, (c) in the post-intervention sessions and (d) in the one-month follow up sessions. In experiment 2, the same task and the same game were utilized, but data gathered from two groups in an experiment using an independent groups design: 1-experimental group (7 girls and 7 boys, mean age=6.6), 2- control group (7 girls and 7 boys, mean age=6.4). Participants were tested twice as pre-test and post-test. Results: Experiment 1 revealed that although some improvements in time performance was observed in some subjects, the effectiveness of game was unclear. Findings of experimental 2 indicated that the game had a significant effect on short (but not long) interval time perception. Conclusion: Based on results of two experiments it can concluded that time perception training (via game) might enhance temporal processing precision, especially short interval times. However, more research is needed for conclusion. بازتولید زمان؛ بازی رایانهای؛ آموزش ادراک زمان؛ پردازش زمان Time Reproduction, computer-based game, Time Perception Training, Temporal Processing 1 15 http://shenakht.muk.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-51-9&slc_lang=fa&sid=1 Vida Poudratchi Asl ویدا پودراتچی اصل 10031947532846002045 10031947532846002045 No Azad University of Ardabil دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اردبیل Mohammad Ali Nazari محمد علی نظری nazaripsycho@yahoo.com 10031947532846002046 10031947532846002046 Yes Tabriz University دانشگاه تبریز