Shenakht Journal of Psychology and Psychiatry

fa اثربخشی درمان شناختی رفتاری بر ابعاد واکنش‌پذیری هیجانی و سیستم‌های مغزی و رفتاری در افراد دارای گرایش به روابط فرازناشویی The Effectiveness of Cognitive-Behavioral Therapy on Dimensions of Emotional Reactivity and Brain-Behavioral Systems in Individuals Prone to Extramarital Relationships تخصصي Special پژوهشي Research <div>مقدمه: ازدواج مهمترین رویداد زندگی هر فرد و بعنوان بنیادی ترین ارتباط بشری در نظر گرفته می شود. هدف: هدف پژوهش تعیین اثربخشی درمان شناختی رفتاری بر ابعاد واکنشپذیری هیجانی و سیستمهای مغزی-رفتاری افراد دارای گرایش به روابط فرازناشویی بود. روش: روش تحقیق نیمه آزمایشی از نوع پیش آزمون-پس آزمون همراه با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل زنان متاهل دارای گرایش به روابط فرازناشویی مراجعهکننده به مراکز مشاوره و خدمات روانشناختی شهر بابل در سه ماهه اول سال 1402 بودند که از بین آنها 30 نفر نمونه بصورت نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و بصورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل (برای هر گروه 15 نفر) جایدهی شدند. جهت جمع‌آوری اطلاعات از پرسشنامه‌های واکنش‌پذیری هیجانی ناک و همکاران(2008)، سیستم‌های مغزی- رفتاری کارور و وایت(1994) و پروتکل درمان شناختی اپسین و بوکام(2002) به مدت 8 جلسه90 دقیقه&lrm;ای استفاده شد. جهت تحلیل داده‌ها از آزمون کوواریانس چند متغیره و نسخه 24 نرم‌افزار SPSS استفاده گردید.  یافته:نتایج نشان داد بین دو گروه آزمایش و کنترل از نظر ابعاد و عوامل واکنش‌پذیری هیجانی و سیستم‌های مغزی رفتاری (بازداری رفتاری و فعال‌سازی رفتاری) تفاوت معناداری وجود داشت (001/0=P). نتایج تحلیل کوواریانس نشان داد که درمان شناختی رفتاری باعث افزایش نمرات بازداری رفتاری و کاهش نمرات فعال سازی رفتاری و واکنشپذیری هیجانی شده است. نتیجه‌گیری: بر اساس یافته ها می توان نتیجه&lrm;گیری کرد درمان شناختی رفتاری بر سیستم های مغزی رفتاری و واکنش‌پذیری هیجانی افراد دارای گرایش به روابط فرازناشویی تاثیر مثبتی دارد.</div> Introduction: Marriage is considered the most significant event in an individual’s life and the most fundamental human connection. Objective: The present research aimed to determine the effectiveness of cognitive-behavioral therapy (CBT) on the dimensions of emotional reactivity and brain-behavioral systems in individuals prone to extramarital relationships. Method: This research was a semi-experimental pretest-posttest design with a control group. The study population consisted of married women prone to extramarital relationships referring to psychological counseling centers in the city of Babol during the first quarter of 2023. A sample of 30 individuals was selected using a convenience sampling method and were randomly assigned to two groups: Experimental (n=15) and control (n=15). The Emotional Reactivity Scale (Nock et al., 2008), the Behavioral Inhibition System/Behavioral Activation System (BIS/BAS) scales (Carver and White, 1994), and the Cognitive Therapy Protocol (Epstein and Baucom, 2002) were used for eight 90-minute sessions to collect data. Multivariate analysis of covariance (MANCOVA) using SPSS version 24 was employed to analyze the data. Results: The results indicated a significant difference between the experimental and control groups in terms of dimensions and factors of emotional reactivity and brain-behavioral systems (BIS/BAS) (P=0.001). The results of the covariance analysis demonstrated revealed that CBT increased BIS scores and decreased BAS and emotional reactivity scores. Conclusion: Based on the findings, it can be concluded that CBT has a positive impact on the brain-behavioral systems and emotional reactivity of individuals prone to extramarital relationships. روابط فرازناشویی, درمان شناختی رفتاری, واکنش‌پذیری هیجانی, سیستم‌های مغزی رفتاری. Extramarital relationships, Cognitive-behavioral therapy, Emotional reactivity, Brain-behavioral systems 132 146 http://shenakht.muk.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2641-1&slc_lang=fa&sid=1 Maryam Alizadeh مریم علیزاده maryamalizadah562868@gmail.com 100319475328460015737 100319475328460015737 No MSc, Department of Psychology, Ayatollah Amoli Branch, Islamic Azad University, Amol, Iran کارشناس ارشد، گروه روان شناسی، واحد آیت ا... آملی، دانشگاه آزاد اسلامی، آمل، ایران. Maryam Hossinzadeh مریم حسین زاده maryamhosseinzadeh400@gmail.com 100319475328460015738 100319475328460015738 No MSc, Department of Psychology, Ayatollah Amoli Branch, Islamic Azad University, Amol, Iran کارشناس ارشد، گروه روان شناسی، واحد آیت ا... آملی، دانشگاه آزاد اسلامی، آمل، ایران Arsalan Khanmmohammadi Otaghsara ارسلان خان محمدی اطاقسرا ar.khanmohammadi@gmail.com 100319475328460015739 100319475328460015739 Yes Assistant Professor, Department of Psychology, Ayatollah Amoli Branch, Islamic Azad University, Amol, Iran استادیار، گروه روان شناسی، واحد آیت ا... آملی، دانشگاه آزاد اسلامی، آمل، ایران