fa اثربخشی طرحواره درمانی و سینما درمانی در بهبود طرحواره‌های ناسازگار اولیه و مزاج اجتناب از آسیب در افراد مبتلا به اختلال شخصیت اجتنابی: مطالعه تک موردی تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family:Tahoma;"><strong>مقدمه:</strong> مطالعات اختلال شخصیت اجتنابی را اختلالی نسبتاً شایع در بین اختلالات شخصیت گزارش می‌کند که همبودی زیادی با سایر اختلالات محور یک و دو دارد.<br> <strong>هدف:</strong> پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی طرحواره درمانی و سینما درمانی در بهبود طرحواره‌های ناسازگار و بعد مزاج اجتناب از آسیب در مبتلایان به اختلال شخصیت اجتنابی انجام شد.<br> <strong>روش:</strong> روش این پژوهش یک طرح نیمه آزمایشی تک موردی از نوع خط پایه چندگانه بود. از میان مراجعه‌کنندگان ۱۸ الی ۳۵ سال به کلینیک روانشناختی آرمانا در شهر تهران، در سال ۱۴۰۰، ۴ نفر به روش نمونه‌گیری هدفمند با تشخیص روانپزشک و مقیاس مصاحبه بالینی نیمه ساختاریافته برای اختلالات شخصیت انتخاب شدند. ابزارهای مورد استفاده پرسشنامه‌ طرحواره یانگ و پرسشنامه سرشت و منش کلونینجر بود. برنامه درمانی طی ۳۴ جلسه هفتگی ۶۰ دقیقه‌ای اجرا و مرحله پیگیری به مدت سه ماه بعد از پایان درمان انجام شد. برای تحلیل داده‌ها از ترسیم نمودار و شاخص‌های معناداری بالینی استفاده شد.<span style="font-family:"B Zar""></span><br> <strong>یافته‌&shy;ها:</strong> نمرات آزمودنی‌ها در طرحواره‌ها، در پایان درمان نسبت به خط پایه سیر نزولی و درصد بهبودی اندک (۴۹-۲۵ درصد)، همچنین در متغیر مزاج اجتناب از آسیب، نمرات نسبت به خط پایه سیر نزولی و درصد بهبودی کمتر از ۲۵ درصد بود. نمرات شاخص‌های معناداری بالینی (۱/۹۶&le;</span><span style="font-family:Times New Roman;">RCI</span><span style="font-family:Tahoma;">) در هر دو متغیر حاکی از نقش مؤثر روش درمانی بود.<br> <strong>نتیجه&shy;‌گیری:</strong> براساس نتایج پژوهش حاضر طرحواره درمانی و سینما درمانی در درمان طرحواره‌های ناسازگار مبتلایان به اختلال شخصیت اجتنابی مؤثر بود؛ بنابراین، پیشنهاد می‌شود این برنامه درمانی در بهبود طرحواره‌های ناسازگار مبتلایان به اختلال شخصیت اجتنابی استفاده شود.</span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family:Times New Roman;"><strong>Introduction:</strong> Avoidant personality disorder is a relatively common personality disorder, widely coinciding with other axis I and axis II disorders.<br> <strong>Aim:</strong> This study aimed to investigate the effectiveness of schema therapy and cinema therapy in improving early maladaptive schemas and harm avoidance temperament dimension in patients with an avoidant personality disorder.<br> <strong>Method:</strong> This single-case research used a quasi-experimental multiple-baseline design. Among 18 to 35-year-old patients referred to the Armana Psychological Clinic in 2021, 4 individuals diagnosed with personality disorders based on a semi-structured clinical interview scale were selected by purposeful sampling. The tools used in this study were schema, temperament, and character questionnaires. The therapeutic program was held for 34 sessions of 60-minute, and the follow-up phase was performed 3 months after the end of the intervention. The data were analyzed by drawing charts and calculating clinical significance indices.<br> <strong>Results:</strong> Participants&rsquo; scores in terms of schemas showed a descending trend from baseline to the end of the treatment, indicating slight improvement (25%-49%). Regarding the avoidance temperament variable, the scores showed a downward direction compared to baseline, revealing an improvement percentage of less than 25%. The scores of clinical significance indices (RCI&ge;1.96) in both variables indicated the effectiveness of the therapeutic method.<br> <strong>Conclusion:</strong> Schema therapy and cinema therapy were efficient in treating maladaptive schemas in patients with an avoidant personality disorder; however, efficacy was inadequate for correcting the variable of harm avoidance temperament.</span></span></div> طرحواره درمانی, اختلال شخصیت اجتنابی, سینما درمانی Schema therapy, Avoidant personality disorder, Cinema therapy 115 129 http://shenakht.muk.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2134-1&slc_lang=fa&sid=1 Maedeh Aghaeepour Gavasaraee مائده آقائی پور گواسرائی m.aghaeepour@yahoo.com 100319475328460011125 100319475328460011125 No Ph.D Student, Department of Clinical Psychology, Shiraz Branch, Islamic Azad University, Shiraz, Iran دانشجوی دکتری، گروه روانشناسی بالینی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران Masoud Mohammadi مسعود محمدی Mmohamadis@yahoo.com 100319475328460011126 100319475328460011126 Yes Assistant Professor, Department of Clinical Psychology, Shiraz Branch, Islamic Azad University, Shiraz, Iran استادیار، گروه روانشناسی بالینی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران Ghasem Naziri قاسم نظیری naziryy@yahoo.com 100319475328460011127 100319475328460011127 No Assistant Professor, Department of Clinical Psychology, Shiraz Branch, Islamic Azad University, Shiraz, Iran استادیار، گروه روانشناسی بالینی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران Azam Davoodi اعظم داوودی davoodi.azam@yahoo.com 100319475328460011128 100319475328460011128 No Assistant Professor, Department of Clinical Psychology, Shiraz Branch, Islamic Azad University, Shiraz, Iran استادیار، گروه روانشناسی بالینی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران